Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) deniz ögelerinin Aden Körfezi, Somali karasu ve açıkları, Arap Denizi ve mücavir bölgelerde misyon mühletinin 1 yıl uzatılmasına ait Cumhurbaşkanlığı tezkeresi TBMM Genel Konseyi’nde kabul edildi.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın imzasını taşıyan tezkerede, Aden Körfezi, Somali kara suları ve açıkları, Arap Denizi ve mücavir bölgelerde vuku bulan deniz haydutluğu ve silahlı soygun aksiyonlarına karşı, 2008-2021 yılları ortasında Birlemiş Milletler Güvenlik Kurulu (BMGK) kararlarının alındığı söz edildi. Bu kapsamda TBMM’nin 10 Şubat 2009 tarihli kararıyla, TSK ögelerinin kelam konusu bölgede vazife yapması için bir yıl müsaade verildiği hatırlatılan tezkerede, bu müddetin son olarak 4 Şubat 2025’te bir yıl daha uzatıldığı hatırlatıldı.
Tezkerede, şu tabirlere yer verildi:
“TSK deniz ögeleri konuşlandırılmak suretiyle, bölgede seyreden Türk bayraklı ve Türkiye kontaklı ticari gemilerin emniyetinin faal halde koruma edilmesi, milletlerarası toplumca yürütülen deniz haydutluğu, silahlı soygun hareketleri ve denizde terörizmle müşterek gayret harekatlarına etkin iştirakte bulunulması, anılan bölgelere yapılan insani yardım faaliyetlerine dayanak verilmesi, TSK deniz ögelerinin harekat aktifliğinin ve bölgeye ait deneyiminin artırılması sağlanmış, bu alanda ilgili ülkelerle işbirliğinin sürdürülmesine yönelik ulusal siyasetin desteklenmesi ve BM sistemi içinde, bölgesel ve global ölçekte oynadığımız rolün ve görünürlüğümüzün pekiştirilmesi temin edilmiştir.”
Tezkerede, Türkiye’nin, deniz haydutluğu ve silahlı soygunla gayrette memleketler arası işbirliğinin geliştirilmesine ehemmiyet verdiği, bu alanda yürütülen uğraşları en başından beri desteklediği ve BM, NATO, Avrupa Birliği ile Memleketler arası Denizcilik Teşkilatı bünyesindeki çalışmalara etkin olarak katıldığı belirtildi. Türkiye’nin, BM Güvenlik Kurulunun 16 Aralık 2008 tarihli ve 1851 sayılı kararı çerçevesinde kurulan Somali Açıklarında Deniz Haydutluğuyla Gayret Temas Kümesi’nin çalışmalarına kurucu üye olarak katıldığı hatırlatıldı.
TSK deniz ögelerinin, 2009-2016 yılları ortasında yürütülen NATO’nun Okyanus Kalkanı Harekatı’na ve 2009 yılından bu yana Birleşik Deniz Kuvvetleri bünyesinde oluşturulan Birleşik Misyon Kuvveti-151’e (CTF-151) dönemsel olarak firkateyn-korvet ile katıldığı belirtilen tezkerede, Türkiye’nin, 2009-2025 yılları ortasında 7 kere CTF-151 Komutanlığı vazifesini üstlendiği, 24 Temmuz 2024 tarihinde yedinci sefer devraldığı kelam konusu komutayı 22 Ocak 2025’te devrettiği tabir edildi.
Tezkerede, Somali’nin BM Genel Sekreteri’nden talebi üzerine Aden Körfezi Somali kara suları ve açıkları, Arap Denizi ile mücavir bölgelerde deniz haydutluğu, silahlı soygun aksiyonları ve denizde terörizmle gayrete ait BM Güvenlik Kurulu tarafından evvelki kararların devamı niteliğinde bir kararın 2022 yılı ve sonrasında çıkarılmadığı belirtildi.
BM Güvenlik Kurulunun 16 Aralık 2008 tarihli ve 1851 sayılı kararı temelinde memleketler arası toplumca yürütülen deniz haydutluğu, silahlı soygun aksiyonları ve denizde terörizmle çaba harekatlarının Somali kara suları haricindeki bölgede devam ettiği bilgisine yer verilen tezkerede, bu harekatlardan AB’nin Atalanta Harekatı’nın vazife mühletinin AB Kurulunun 16 Aralık 2024 tarihli kararıyla 28 Şubat 2027’ye kadar uzatıldığı aktarıldı. Tezkerede, Türkiye’nin de iştirak ettiği Birleşik Deniz Kuvvetleri bünyesindeki CTF-151 faaliyetlerine devam ettiği bildirildi.
TBMM’nin 4 Şubat 2025 tarihli kararı mucibince TSK deniz ögelerinin Aden Körfezi, Somali kara suları ve açıkları, Arap Denizi ve mücavir bölgelerdeki görevlendirme mühletinin 10 Şubat 2026 tarihinde sona ereceği belirtilen tezkerede, şunlar kaydedildi:
“Uluslararası barış ve istikrarı tehlikeye düşüren ve ulusal menfaatlerimizi de olumsuz etkileyen deniz haydutluğu, silahlı soygun aksiyonları ve denizde terörizmle çaba istikametindeki memleketler arası gayretlere ülkemiz tarafından aktif bir biçimde takviye verilmesi ve bölgede seyrüsefer emniyetinin sağlanmasına katkıda bulunulması, memleketler arası ve ulusal sorumluluklarımızın bir gereği olarak görülmektedir. Bu prestijle, ülkemizin de tarafı olduğu Denizde Seyir Güvenliğine Karşı Yasa Dışı Hareketlerin Önlenmesine Dair Kontrat başta olmak üzere ilgili milletler ortası mutabakatlar ve temayüller çerçevesinde 934 sayılı TBMM kararında belirlenen prensip ve asıllar da dikkate alınarak bahse bahis bölgelerde deniz haydutluğu, silahlı soygun hareketleri ve denizde terörizmle gayret müşterek operasyonlarına dayanak verilmesinin uygun olacağı kıymetlendirilmektedir. Bu mülahazalarla, gereği, kapsamı ve vakti Cumhurbaşkanı’nca takdir ve tayin olunacak biçimde, TSK deniz ögelerinin bölge ülkelerinin kara suları dışında olmak üzere Aden Körfezi, Somali açıkları, Arap Denizi ve mücavir bölgelerde deniz haydutluğu, silahlı soygun hareketleri ve denizde terörizmle uğraş emeliyle görevlendirilmesi ve bununla ilgili gerekli düzenlemelerin Cumhurbaşkanı tarafından belirlenecek temellere nazaran yapılması için Anayasa’nın 92’nci unsuru uyarınca TBMM’nin son olarak 4 Şubat 2025 tarihli ve 1440 sayılı kararıyla verilen müsaade mühletinin 10 Şubat 2026 tarihinden itibaren bir yıl uzatılması konusunda gereğini bilgilerinize sunarım.”
Tezkere, AK Parti, CHP, MHP, İYİ Parti ve Yeni Yol oyları ile kabul edilirken, DEM Parti ‘hayır’ oyu verdi.