Cumhurbaşkanı Erdoğan, Atatürk Kültür Merkezi’nde (AKM) düzenlenen 12. Necip Fazıl Mükafatları Merasimi’ne katıldı.
Buradaki konuşmasına İstanbul’a olan sevgisini vurgulayarak başlayan Cumhurbaşkanı Erdoğan, “Yedi zirve üstünde vaktin gergef işlediği Aziz İstanbul’umuzda sizlerle bir arada olmanın bahtiyarlığını yaşıyorum.” tabirlerini kullandı.
“Hak bildiği yolda gözünü budaktan sakınmadı”
Türk edebiyatı ve niyet dünyasının değerli isimlerinden Necip Fazıl Kısakürek’i rahmetle yad eden Erdoğan, şunları kaydetti;
Şairler Sultanı, büyük mütefekkir, hak bildiği yolda gözünü budaktan sakınmayan büyük dava ve aksiyon adamı Üstat Necip Fazıl Kısakürek’i bir sefer daha rahmetle yad ediyorum. 2023 yılında dualarla son seyahatine uğurladığımız üstadın en büyük oğlu Mehmet Kısakürek’e tıpkı biçimde Allah’tan mağfiret niyaz ediyorum.
2025 yılının şubat ayında vefat eden Hattat Hasan Çelebi’ye rahmet dileyen Erdoğan, “Hattatların Reisi Hasan Çelebi hocamızla birlikte; geçmişte Necip Fazıl Ödülleri’ni tevdi ettiğimiz Nuri Pakdil’e, Teoman Duralı’ya, Rasim Özdenören’e, Ahmet Özalp’a ve Nevzat Atlığ’a da Cenab-ı Mevla’dan rahmet diliyorum. Bu isimlerin her biri inşallah daha birçok yıllar boyunca daima minnetle, daima şükranla, daima kemal-i hürmetle yad edilecek.” sözlerini kullandı.
Bu isimlerin Türkiye’nin kültürel birikimine sunduğu katkıların ehemmiyetine değinen Erdoğan, “Hepsi inanıyorum ki gelecekte de bir fener misali yolumuzu, ufkumuzu ve zihnimizi aydınlatmaya devam edecek. Cümlesine rahmet olsun.” dedi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, şöyle devam etti;
Memnuniyetle müşahede ettiğim bir hususu burada sizlerle paylaşmak istiyorum. Artık bakınız kıymetli dostlar; 2014’ten bu yana klâsik olarak her yıl sahipleriyle buluşturduğumuz Necip Fazıl Mükafatları, bugün geldiğimiz nokta prestijiyle sanat ve niyet dünyamızda kanon oluşturucu bir nitelik kazanmıştır. Bu mükafatlar tam da 12 yıl evvel tahayyül ettiğimiz halde kültür, sanat ve fikir dünyamıza yeni bir pencere açmıştır. Türkiye’nin kültür sanat havzasını çoraklaştıran ‘al gülüm ver gülüm’cü anlayışın kıymetli ölçüde kırılmasına katkı sunmuştur. Türkiye’nin kültür sanat havzasını çoraklaştıran “al gülüm ver gülümcü” anlayışın kıymetli ölçüde kırılmasına katkı sunmuştur.
“İnsana dair hasletlerin süratle tükendiği bir çağda yaşıyoruz”
İşte bugün burada olduğu üzere ödül sahiplerimizin birbirinden değerli yapıtları, eşsiz hoşluklarla dolu medeniyet bahçemizi yeni eserlerle, yeni çiçeklerle süslüyor. Üstelik bu eserler yeni kuşakların ve genç kalemlerin sıhhatli bir kültür sanat ikliminde yetişmesine de vesile oluyor. Bunu bilhassa şunun için söylüyorum; beşere dair hasletlerin süratle tükendiği ve tüketildiği bir çağda yaşıyoruz. Globalleşmeyle birlikte kültürel bir yozlaşma, kültürel bir çölleşme de tüm dünyayı tesiri altına alıyor. Dijital teknokültürün pek çok alanda olduğu üzere edebiyatta da istikamet ve mana krizine yol açtığı bir devirde, gençlerimiz için pusula fonksiyonu gören Necip Fazıl Ödüllerimizi bu bakımdan son derece değerli buluyorum. Sizler üstadın hayalini kurduğu gençliğin yolunu kaybetmemesi ve hep istikamet üzere olması için çok önemli bir misyonu yerine getiriyorsunuz. Rabbim hepinizden razı olsun, emeklerinizi inşallah hayra ve rahmete tebdil eylesin diyorum.
Ödüllerini takdim edeceğimiz yazarlarımızı, şairlerimizi, sanatkarlarımızı şahsım ve milletim ismine başka ayrı tebrik ediyorum. İçinde bulunduğumuz çağın tükenmeye yüz tutan fikir ve sanat madenine yapıtlarıyla yeni damarlar açan siz kardeşlerime teşekkür ediyorum. Son derece titiz bir kıymetlendirme süreciyle ödül sahiplerimizi belirleyen heyet üyelerimize şükranlarımı iletiyorum. Üstadın fikir ve sanat mirasına dört elle sarılıp bu sene de ödül törenimizi muvaffakiyetle tertipleyen Star Gazetesi’ni ve Kültür Bakanlığımızı kutluyorum.
Necip Fazıl demek her şeyden evvel vakar ve yürek demektir. Çünkü gençliğin fikir hamurunu zahmetiyle yoğuran üstada nazaran, hakim bir dava mahkum bir eda ile anlatılamaz. Onun tasavvurunda zafere vasıl olmak, müjdeye nail olmak lakin eza ve cefaya katlanmakla, zorluk ve baskılara göğüs germekle lakin ebediyen dik durmakla mümkündür. Üstat bu prensibini “Allah ızdırabını çektirmediği şeyin nimetini vermez” kelamıyla açık ve net bir biçimde lisana getirmiştir. Şurası da mühimdir; o Müslümanı yüzünün her sınırında tevhid kaleminden bir satır okunan kimse olarak görmüştür. Az evvel söz edildi ya; yüzünün o kırışıklıkları… İşte o çok değerli. Onu yakından tanıyan esasen üstadın yüzündeki o kırışıklıklarda adeta toprağı görür. Ve bizler de üstadın yüzündeki o kırışıklıklarda daima “topraktan geldik toprağa gideceğiz” derdik ya, işte bunu görürdük. Allah rahmet eylesin.
“Fikrin varsa aciz değilsin”
Müslümanın yüzünün yere eğilmesine, hele hele fikir planında acziyete düşmesine asla tahammülü yoktur. Bir keresinde iştirak ettiği bir dost meclisinde bir arkadaşı kelama şöyle başlar: “Efendim, fikri acizaneme nazaran…” Üstat çabucak ortaya girer ve muhatabına celalli bir çehreyle şöyle mukabele eder: “Fikrin varsa aciz değilsin, acizsen fikir sahibi değilsin” Üstad buydu. Evet, yalnızca bu cümle bile Necip Fazıl’ın hayata, fikre, uğraşa, sanat ve edebiyata bakış açısını göstermesi bakımından kafidir. Üstadın Sakarya şiirini ithaf ettiği aşk, vecd ve iman gençliği işte bu şuurla büyümüş, yetişmiş, Anadolu’nun dört bir yanında kök salmıştır.
Şiirden tiyatroya, öyküden romana, tasavvuftan tenkit ve biyografi yazılarına kadar farklı cinslerde verdiği onlarca ciltlik eserler; başka pek çok hususiyetlerine ek olarak temelinde bir hakikat arayışıdır. Hakikate ulaşmak, maveranın izini sürmek onda yegane emeldir. Üstad bunu bir şiirinde şöyle söz etmiştir: “Allah’a hakikatten yola çıkmak meşakkat, Allah’tan yola çıkıp varılan şey hakikat.” İşte Üstad budur. Şiirlerini estetikle, fizik ve metafizikle, ince bir işçilikle süsleyen Necip Fazıl; tefekkürü ise sanatının hem kalesi hem de temeli haline getirmiştir. Türk şiirinin tepe bir şairi olarak Üstadın sesi kendinden evvelkilerden farklıdır. Mısraları asırlık sıkıntıların yükünü taşır ve kendi vaktini da aşarak geleceğe uzanır.
“Üstad, ömrü boyunca zalimle ve zulümle çaba etti”
Üstad ile tanışma onuruna nail olmuş, onun takdir ve taltifine mazhar olmuş bir kardeşinizim. Necip Fazıl, şahsımın yarım asrı bulan siyasi uğraşında sürekli özel bir yere sahip olmuştur. Biz ve bizim jenerasyonumuz; onurlu ve namuslu bir fikir uğraşı nasıl verilir, Necip Fazıl’dan bunu öğrendik. Baskılar karşısında pes etmemeyi, zulme istek göstermemeyi, haksızlık karşısında susmamayı biz ondan öğrendik. Şair Mehmet Emin Yurdakul; “Şairleri haykırmayan bir millet, sevenleri toprak olmuş öksüz çocuk gibidir” diyor. Merhum Necip Fazıl da milleti için, inandığı bedelleri ve davası için tahkikata uğramak kıymetine hakkı haykırmaktan hiçbir vakit çekinmedi. Takibatlar, duruşmalar, davalar, evraklar, iftira ve haksızlıklar Necip Fazıl’ın ve ona gönül verenlerin hakikat yürüyüşünü engelleyemedi. Ne diyor? “Oluklar çift; birinden parıltı akar, birinden kir” diyen Üstad, ömrü boyunca küfürle, kirle, kötüyle, zalimle ve zulümle çaba etti.
Ben şu noktaya bilhassa dikkatinizi çekmek istiyorum: Üstad, özellikle 1970’lerin sokaklara kadar sirayet eden karanlık ve kaotik atmosferinde; kendine bir çıkış yolu arayan gençliğe istikamet çizmiş, özgüven aşılamış, tarih ve benlik şuuru kazandırmıştır. Pazarlıksız bir imanın, tefekkür ve dava şuurunun sancaktarı olan Büyük Doğu ülküsünü genç gönüllere gergef misali işlemiştir.
Merhum Necip Fazıl’ın zahmetini çektiği fikir ve aksiyon tohumlarını ektiği gençlik, hamdolsun bugün meyveye durmuştur. Türkiye Yüzyılı davamıza omuz veren gençlik, ülkemizin yarınlarını inşa eden gençlik işte tam da buradadır. Savunma sanayiinden siyasete, spordan kültür ve sanata, hayatın her alanında çağa mührünü vuracak “Kim var?” diye sorulduğunda, sağına soluna bakınmadan “Ben varım” diye kükreyecek bir gençlik… Şuurlu, eğitimli, vizyonlu, donanımlı; vatanına, bayrağına, devletine, milletine, tarihine, kimliğine, özüne aşkla bağlı; mazlum ve mağdurların yükünü omuzlayan, sonsuzun fethine çıkan gençlik işte buradadır.
Rabbim, Üstadın dava sancağını yere düşürmeyen bu gençlikten razı olsun. Onların ayağına taş değdirmesin. Bizleri de bu gençlikle yol yürümeye, bu gençliğin önündeki mahzurları bertaraf etmeye inşallah memur ve mezun eylesin diyorum. Kuşkusuz Üstad Necip Fazıl’ı en yeterli anlayanlar sanatkarlardır. Onun edebi mirasını tevarüs edenler de edipler ve sanatkarlar olacaktır. Bu bakımdan Necip Fazıl Ödülleri’ni ülkemizin kültür, sanat ve edebiyat hayatının canlanması, kalitenin ödüllendirilmesi ismine ben değerli buluyorum.
Şiir Ödülü
Bu sene sekiz başka kategoride dokuz değerli isme mükafatlarını tevcih ediyoruz. Şiir ödülümüzü Celal Fedai’ye takdim ediyoruz. Şiirlerinin yanı sıra tenkit ve poetika yazılarıyla edebiyatımızın kök metinlerinden güç alarak klasik olanı dönüştüren, yerleşik kabulleri sorgulayıp dünyaya yeni ve etkileyici bir perspektifle bakan Celal Fedai kardeşimi tebrik ediyorum.
Hikaye-Roman Ödülü
Bu yılki hikaye-roman ödülümüzün sahibi ise Tarık Tufan. Gündelik hayatın hüznünü, inceliğini, kırılganlığını yapıtlarına itinayla taşıyarak bugünün nabzını tutan, özgün anlatım teknikleriyle kurguladığı romanları geniş ve nitelikli bir okur kitlesine ulaşan Tarık Tufan’ı yürekten kutluyorum.
Fikir-Araştırma Ödülü
Fikir-araştırma ödülümüzü Peren Birsaygılı Mut hanımefendiye tevdi ediyoruz. Nabzı Filistin’le atan, Gazze’de soykırımı kalemiyle kelamıyla kayıtlara geçiren, Filistinli şairleri, muharrirleri Türk okuyucusuna tanıtarak sağlam ve gerçek edebiyat köprülerinin kurulmasına vesile olan Peren Birsaygılı Mut hocamıza emeklerinden dolayı teşekkür ediyor, kendisini tebrik ediyorum. Bu vesileyle Gazze’deki İsrail akınlarında şehit edilen 71 binden fazla Filistinli kardeşimize Allah’tan rahmet, bir sefer daha bilhassa bunu niyaz ediyorum; yerleri cennet olsun inşallah. Kışın soğuğunda, son derece kısıtlı imkanlarla hayata tutunmaya çalışan, kaideler ne olursa olsun direniş ve diriliş ruhunu koruyan tüm Filistin halkına buradan dayanışma hislerimi iletiyorum. O çadırların içerisinde kışta, yağmurda, çamurda o 7’den 70’e o çocukların, annelerin halini ekranlarda izliyoruz değil mi? Konteyner gönderelim diyoruz, Birleşmiş Milletleri devreye sokuyoruz, Batı’yı devreye sokuyoruz; Netanyahu denilen firavun esasen bu işlere asla ilgi duymaz ve bunu kabul etmiyorlar. Herhalde ayet-i kerimede Rabbimiz “Ve mekerü ve mekerallah, vallahu hayrul makirin” buyuruyor. Hesapların üzerinde bir hesap var. Bunun da vakti, saati inşallah gelecek.
İlk Eserler Mükafatı: Merve Uygun, Hasan Bozdaş
Necip Fazıl Birinci Eserler Ödülümüzü bu sene iki genç kaleme; Merve Uygun ve Hasan Bozdaş’a veriyoruz. Hikayelerinde gerçeklik tabanından kopmadan okura masalsı bir atmosfer sunan Merve Uygun’u ve şiirlerinde insanın unsur olmayan kısmını adeta kanaviçe üzere işleyerek gönüllere dokunan Hasan Bozdaş’ı kutluyor, edebiyat ve fikir seyahatlerinde her iki isme de muvaffakiyetler diliyorum.
Çocuk Edebiyatı Mükafatı: Ayşe Sevim
Çocuk edebiyatı ödülümüzü Ayşe Sevim hanımefendiye takdim ediyoruz. Çocuklara ve gençlere edebiyatın göz hizasından bakan, didaktik olmayan bir lisanla hayallerden bahçeler kuran, kıymetlerimizi harf harf söz kelime evlatlarımıza aktaran Ayşe Sevim kardeşimi tebrik ediyorum.
Kültür Sanat Mükafatı: Dia el-Azzavi
Necip Fazıl Milletlerarası Kültür Sanat Ödülümüzün sahibi ise bu yıl Dia el-Azzavi. Görsel sanatın çağdaş imkanlarıyla kendi coğrafyasının derin acılarını, renkli detaylarını, doğunun güçlü birikiminden beslenerek anıtlaştıran Dia el-Azzavi’yi canıgönülden tebrik ediyorum.
Müzik Mükafatı: Bayram Bilge Tokel
Bu yılki müzik ödülümüzü ise Bayram Bilge Tokel kardeşimize tevdi ediyoruz. Biliyorsunuz, Yahya Kemal ‘Musiki bizim romanımızdır’ demişti. Bu tespiti biraz daha özelleştiren Tanpınar’a göreyse ‘Türküler bizim romanımızdır.’ Ulusal varlığımızın, hislerimizin ve hayata bakışımızın hazinesi olan türküleri; gerek icrasıyla gerekse teorik yazılarıyla yaşayan ve yaşatan Bayram Bilge Tokel’i yürekten tebrik ediyorum.
Saygı Mükafatı: Hasan Aycın
Necip Fazıl Hürmet Ödülümüzü ise çizgileriyle konuşan, çizgileriyle anlatan ve dünyaya çizgileriyle bakan Hasan Aycın hocamıza tevcih ediyoruz. Dünya standartlarını aşarak kendine has bir çizgi lisanı geliştiren, kalemini insani olan her kıymete ve insanlığın vicdan sızısına adayan büyük usta Hasan Aycın’ı tebrik ediyorum. Hasan Aycın hocamızla birlikte Necip Fazıl mükafatlarına layık görülen tüm kültür, sanat ve edebiyat erbabımızı bir defa daha başka farklı kutluyorum.
Son olarak şunları da eklemek istiyorum: Bugün bir defa daha gördük ki Türkiye; dış siyasette, savunma sanayiinde ve iktisatta olduğu üzere kültür-sanatta da zincirlerini parçalıyor. Kendisine zorla giydirilen elbiseyi, hamdolsun, orada da yırtıp atıyor. Bu ülkede on yıllar boyunca ideolojik kabile üyeleri dışındaki kimseye nefes aldırmayanların; kendisini okumuş, aydınlanmış ve ilerici görüp öteki herkesi cahillikle itham edenlerin periyodu, fikir hayatımızda da son buluyor. Batı’nın ülkemizdeki distribütörlerinin yerini artık ayakları bu topraklara basanlar alıyor. Bunu ülkemizin aydınlık geleceği ismine çok önemsiyorum. Yarın her alanda daha güzel yerlerde olacağımıza yürekten inanıyorum.
Bir kezinde, artık hatırlıyorum; Üstat mahkemeye çıkıyor. Mahkemeye çıktığında da doğal yargıçlar kendisini çok âlâ tanıyorlar, daima karşısında. ‘Artık bıktık senden’ diyorlar. Üstadın verdiği yanıt çok enteresandır: ‘Siz burada hakim, ben de burada yolcu olduğum sürece ben buraya daha çok uğrarım’ diyor. Üstat bu. Onun için de unutmayın; bizler bu yolda yolcu epeyce, birileri de hancı epey biz bu hana daha çok uğrarız. Rabbim yolumuzu, bahtımızı açık etsin diyorum. Bu niyetlerle programda emeği geçen herkese tekrar teşekkürlerimi iletiyorum. Merhum Necip Fazıl Kısakürek’i bir defa daha rahmetle, minnetle, hasretle anıyorum. Onun anısını yaşattığı için Star Gazetesi’ne şükranlarımı sunuyorum.