551 milletlerarası öğrenciyle gerçekleştirilen saha çalışmasının sonuçları, Türkiye’nin yükseköğretimde global çekim merkezi olma amacının değerli fırsatlar kadar önemli riskler de barındırdığını gösterdi. Araştırmaya nazaran öğrenciler üniversitelerin akademik yapısından genel olarak mutlu olsa da yerleşke dışındaki hayat şartları bu memnuniyeti büyük ölçüde gölgeliyor.
Türkiye birinci 10 maksat arasında
Rapora nazaran Türkiye, dünyada en çok milletlerarası öğrenciye konut sahipliği yapan 8’inci ülke pozisyonunda bulunuyor. Toplam 337 bin 119 milletlerarası öğrencinin Türkiye’yi tercih etmesinde en tesirli neden yüzde 50,5 ile dini yakınlık olurken, yüzde 46,6 ile eğitim kalitesi ikinci sırada yer aldı. Kültürel yakınlık ve burs imkanları da tercih nedenleri ortasında öne çıktı.
Akademik memnuniyet orta seviyede
Uluslararası öğrencilerin üniversitelere yönelik genel memnuniyet puanı 5 üzerinden 3,26 olarak ölçüldü. Kütüphane imkanları 3,71 puanla en yüksek memnuniyet alanı olurken, yerleşke imkanları 3,53 puan aldı. Buna karşılık staj ve meslek imkanları 2,8 puanla en düşük memnuniyet seviyesi olarak kayıtlara geçti.
Barınma ve ayrımcılık öne çıkan sorunlar
Araştırmada öğrencilerin karşılaştığı en büyük meseleler barınma (2,95), ayrımcılık (2,83) ve ikamet müsaadesi süreçleri (2,75) olarak sıralandı. Her 10 öğrenciden 6’sı Türkiye’de ayrımcılığa maruz kaldığını belirtirken, Orta Doğu kökenli öğrenciler bu durumu en ağır hisseden küme olarak öne çıktı.
Bu olumsuz tecrübelerin, öğrencilerin yarısından fazlasının Türkiye’de kalmak yerine Avrupa yahut Amerika üzere üçüncü ülkelere yönelmesine neden olduğu tespit edildi.
Geri dönmeyi düşünenlerin oranı yüksek
Rapora nazaran milletlerarası öğrencilerin yüzde 61,5’i eğitimlerini yarıda bırakıp ülkelerine dönmeyi düşündükleri anlar yaşadı. Bu eğilimi tetikleyen en önemli faktörler ayrımcılık, barınma meseleleri ve ekonomik yetersizlikler olarak belirlendi.
Uzmanlardan tahlil önerileri
Raporun sonuç kısmında uzmanlar, ikamet müsaadesi süreçlerinin dijitalleştirilmesi, üniversitelerde ayrımcılıkla uğraş ünitelerinin kurulması ve öğrencilere “yabancı” yerine “misafir” odaklı bir yaklaşım benimsenmesi gerektiğini vurguladı. Türkiye’nin yükseköğretimde dünyanın birinci 10 destinasyonu ortasında yer alma maksadının sürdürülebilirliğinin, milletlerarası öğrencilerin yaşadığı barınma ve ahenk sıkıntılarının tahliline bağlı olduğu tabir edildi.
MAHMUT ÖZAY