TCDD Genel Müdürü Kurt, 2025 yılı faaliyetleri ve 2026 amaçlarına yönelik değerlendirmede bulundu.
TCDD açısından geçen yılın, demir yolu yatırımlarının alana güçlü biçimde yansıdığı ve kritik adımların atıldığı bir devir olduğunu bildiren Kurt, hem yüksek süratli tren hem konvansiyonel sınırlarda devam eden projelerde kıymetli ilerlemeler sağlandığını söyledi.
Kurt, yıl boyunca zelzele bölgesindeki çizgilerin tamiratı, modernizasyon çalışmaları ve yeni lojistik merkezlerin devreye alınması üzere çalışmalarla, demir yolu altyapısının ülke genelinde daha inançlı ve daha dirençli hale getirildiğini söz etti.
Türkiye’nin demir yolu ağının 13 bin 919 kilometreye ulaştığı bilgisini paylaşan Kurt, kelamlarına şöyle devam etti:
“Bunun 2 bin 251 kilometresi, 2002 yılında sıfırdan başlatılan yüksek süratli tren yatırımlarıyla inşa edilen YHT çizgilerinden oluşmaktadır. Lakin bu süreci asıl manalı kılan konu, sırf çizgi uzunluğundaki artış değil, ağın teknik kapasitesinde sağlanan esaslı iyileşmedir. Mevcut demir yolu ağımızın 52’sini (7 bin 274 kilometre) elektrikli, yüzde 61’ini (8 bin 419 kilometre) sinyalli hale getirmiş durumdayız.”
“Tahsis edilen ödenek fiziki ilerlemeye dönüştürüldü”
Kurt, kelam konusu oranların 2002’de elektrikli çizgiler için yüzde 19 elektrikli ve sinyalli sınırlar için yüzde 23 düzeylerinde olduğunu hatırlatarak, kaydedilen ilerlemenin, inançlı, verimli ve çevreci bir demir yolu işletmeciliğine geçişte kat edilen arayı açıkça ortaya koyduğunu bildirdi.
Yatırım ve proje idaresi açısından da 2025’in, yüksek performans sergiledikleri bir periyot olduğunu belirten Kurt, “Kurumumuza 2025 için tahsis edilen 97,2 milyar liralık yatırım ödeneğinin yüzde 98’i yıl içinde fiziki ilerlemeye dönüştürüldü. Bu yatırımlarla birlikte 2003-2025 devrinde demir yolu bölümüne 65,9 milyar dolar yatırım gerçekleştirilmiş oldu. Bu güçlü yatırım kapasitesi sayesinde TCDD olarak bugün ülke geneline yayılmış 146 projeyi eş vakitli yürütebilen bir kurumsal yapıya ulaşmış bulunuyoruz.” dedi.
“Ankara-İzmir Süratli Tren Projesi’nde ağır tempo yakalandı”
Kurt, TCDD’de temel yaklaşımın, imali devam eden yüksek süratli tren projelerinde kritik kısımların tamamlanması ve devreye alınması, yeni yüksek süratli tren sınırlarının yatırım programına dahil edilerek demir yolu ağının bütüncül biçimde genişletilmesi olduğunu anlattı.
Doğu-batı ve kuzey-güney eksenlerinde kesintisiz, yüksek standartlı ve entegre demir yolu altyapısını ülke genelinde tesis etmek için çalışıldığını belirten Kurt, üretimi devam eden kimi projelere ait şu bilgileri paylaştı:
“Ankara-İzmir Süratli Tren Projesi’nde 2025 boyunca alt ve üstyapı, sanat yapıları ile tünel çalışmalarında ağır tempo yakalanmış, alanda eş vakitli çok sayıda imalat gerçekleştirilmiştir. Mersin-Adana-Osmaniye-Gaziantep Süratli Tren Çizgisi, Türkiye’nin en ağır sanayi ve ihracat nesillerinden birini çağdaş demir yolu altyapısıyla birbirine bağlayan kritik bir projedir. Akdeniz limanlarını Güneydoğu Anadolu’ya bağlayan bu çizginin altyapı çalışmalarında kıymetli ara kat edilmiş, çizgi kapasitesini artıracak imalatlar büyük ölçüde tamamlanmıştır. Karaman-Ulukışla Sınırı da hem yüksek süratli tren ağı hem de yük nakliyeciliği açısından stratejik bir temas niteliği taşımaktadır. Bu hatta altyapı çalışmaları yüzde 99,8 tamamlanmış olup, test ve sertifikasyon süreçlerinin tamamlanmasının akabinde süratli tren işletmeciliğine geçilmesi planlanmaktadır.”
“10 iltisak sınırında imal devam ediyor”
Kurt, Siirt-Kurtalan Yeni Demir Yolu Projesi’nde de 2025 yılında imal çalışmalarına başlandığını, zelzelelerde ziyan gören Malatya-Gölbaşı-Narlı Demir Yolu Sınırı’nın çalışmalar sonrası yine hizmete alındığını hatırlattı.
Türkiye genelinde demir yolu altyapısının genişletilmesine yönelik çalışmaların ağır biçimde sürdürüldüğünü bildiren Kurt, “Ülke genelinde 4 bin 164 kilometrelik yeni demir yolu çizgisinin imali devam etmektedir. Ayrıyeten 7 bin 994 kilometrelik hatta etüt ve proje çalışmaları tamamlanmış, 5 bin 394 kilometrelik hatta da proje çalışmaları sürmektedir. Sanayi üretiminin direkt demir yoluna bağlanmasını sağlayan iltisak çizgileri da öncelikli yatırım alanlarımız ortasında yer alıyor. Bu kapsamda 2025 yılında 6 olmak üzere 11,9 kilometre iltisak sınırı tamamlanmış, 10 iltisak sınırında 163,8 kilometrelik imal çalışması devam etmektedir.” tabirlerini kullandı.
“TCDD’nin yatırımları sadece kar-zarar hesabıyla değerlendirilmemeli”
Kurt, demir yolu ağında günlük ortalama 1500 tren işletildiği bilgisini paylaşarak, bu ulaşım biçiminin milletlerarası nakliyattaki en büyük avantajının yüksek kapasite, güç verimliliği ve düşük maliyetler olduğunu söyledi.
Demir yollarının Türkiye açısından sadece ülke içi ulaşımı sağlayan bir altyapı ögesi değil, ülkeyi global ticaret ağlarına bağlayan stratejik bir ulaşım aracı olduğunu tabir eden Kurt, TCDD’nin de sürecin merkezinde yer alan stratejik bir aktör olduğunu belirtti.
Kurt, TCDD’nin misyonuna ait değerlendirmede bulunarak, şu sözleri kullandı:
“TCDD’nin rolü sadece tren işletmek değil, milletlerarası koridorların Türkiye içindeki omurgasını kurmak, modernize etmek ve işletilebilir hale getirmektir. Bu çerçevede demir yolu yatırımlarını sırf kar-zarar hesabıyla kıymetlendirmek, hem eksik hem de aldatıcı bir bakış olur. Yük nakliyeciliği açısından bakıldığında demir yolu, sanayi üretimini limanlara, hudut kapılarına ve lojistik merkezlere daha düşük maliyetle ve daha öngörülebilir biçimde bağlayan bir omurga fonksiyonu görür. Bu durum sırf nakliyecilik kesimini değil, ihracatı, sanayi rekabetçiliğini ve bölgesel kalkınmayı da direkt tesirler. Bir organize sanayi bölgesinin demir yoluna bağlanması, o bölgenin yatırım çekme kapasitesini artıran yapısal bir avantaj yaratır.”
Demir yollarının ekonomik kalkınmanın, lojistik gücün, çevresel sürdürülebilirliğin ve bölgesel bütünlüğün temel taşı olduğuna işaret eden Kurt, şunları kaydetti:
“TCDD olarak vazifemiz sadece sınır yapmak ya da tren işletmek değil, ülkemizin 2035 ve 2053 maksatlarına hizmet eden, sürdürülebilir, inançlı ve entegre bir demir yolu sistemini hayata geçirmektir. Bugüne kadar olduğu üzere bundan sonraki süreçte de birebir kararlılıkla çalışmaya devam edeceğiz. TCDD açısından 2026, birçok projenin tamamlandığı, kuzey-güney akslarındaki yeni projelerin yatırım sürecine alındığı, imali devam eden projelerin çalışmalarının sürdürüldüğü kritik bir yıl olacak. Bu yıl atılacak adımlar, Türkiye’nin demir yolunu hem ulusal ulaşımın hem de bölgesel ve global lojistik ağların ana omurgası haline getirme maksadını daha da ileriye taşıyacaktır.”